گری سیک: اسرائیل از عهده بمباران ایران بر نمی آید ولی بد نیست تهدید به حمله کند

پروفسور گري سيک کارشناس برجسته مسائل ايران ديروز گفت اسرائيل نمي تواند براحتي هزينه حمله به تأسيسات ‏هسته اي ايران را متحمل شود، با اين حال تهديد به انجام چنين کاري مي تواند يک تاکتيک مفيدي باشد. وي افزود رئيس ‏جمهور آمريکا نيز نمي تواند ضمانت اجرائي چنين حمله اي را برعهده بگيرد و يا احتمالاً خود چنين حمله اي را ترتيب ‏دهد. به اعتقاد او، بهترين خط مشي دولت اوباما، ايدۀ گفتگو با ايران به محض انجام انتخابات رياست جمهوري ‏خردادماه آينده در جمهوري اسلامي است.‏

بايد گفت از ميان طيف متنوعي از ايده ها در واشنگتن، چنين ديدگاهي به مسير بسيار طولاني ختم مي شود. اين ديدگاه ‏لحني به مراتب نرم تر از اظهارات اوباما در مراسم تحليف دارد، جائيکه وي خواستار معاوضه مشت بسته با آغوشي ‏گشوده شد. ديدگاه ياد شده پاسخي براي اين پرسش ندارد. اگر آمريکا به ايران پيشنهاد گفتگو بدهد و رهبران ايران ‏همچنان دست از برنامه هسته اي خود برندارند، آنوقت چه؟ ضمناً به نگراني اي اسرائيل از تهديدات عليه موجوديت ‏خود نيز پاسخي داده نشده است. واضح است هر کشوري براي دفاع از خود در برابر چنين تهديداتي، دست به هرکار ‏ممکن خواهد زد. ‏

از يک سو به دليل اهميت پروفسور سيک، و از سوي ديگر به دليل جايگاهي که چنين ايده هائي در واشنگتن پيدا کرده ‏اند، توجه به چنين ديدگاهي ارزش خاصي دارد. پروفسور سيک زماني به جيمي کارتر- رئيس جمهور سابق آمريکا- ‏دربارۀ بحران گروگانگيري در ايران مشاوره مي داد و اکنون بر کرسي استادي در دانشگاه کلمبيا تکيه زده است. وي ‏مي گويد تمايلي به ملحق شدن به تيم اوباما ندارد. نقطه نظر سيک به طور گسترده پذيرفته شده است، هرچند دليل آن تا ‏اندازه اي تماس هاي وي با رهبران ايراني- از جمله محمود احمدي نژاد- است.‏

پيامي که وي سال هاي بر آن تأکيد کرده است، عليرغم شکست گفتگوهاي سابق در بحران گروگانگيري، اينک در دوره ‏اي مورد توجه قرار گرفته که کارشناسان اوباما نحوۀ همزيستي با ايران را، علي رغم فاصله اندکي که تا دستيابي به ‏سلاح هسته اي دارد، مدنظر قرار داده اند. ضمناً آنها در اين فکر هستند که اگر ايران تصميم به توليد سلاح هسته اي ‏بگيرد، چگونه بايد مهار شود. ‏

آقاي سيک در سخنان خود در انجمن سلطنتي روابط بين المللي لندن- چتم هاوس- گفت وي انگيزه رهبران ايران در ‏توسعه برنامه هسته اي را تا جائي درنظر مي گيرد که امکان دسترسي به توليد سلاح هسته اي را داشته باشند. وي ‏دربارۀ تهديد سياستمداران تندروي اسرائيلي براي حمله به تأسيسات ايران پيش از دستيابي به تسليحات هسته اي نيز ‏گفت: «آنها ايران را بمباران نخواهند کرد، چون از عهده اين کار بر نمي آيند.»‏

فراهم کردن امکان فني اين کار بسيار دشوار است، از جمله آنکه بايد از آسمان عراق عبور کنند و در هوا سوختگيري ‏کنند. وي گفت بمباران جنوب لبنان توسط اسرائيل نشان داد مي توان هفته ها دست به حمله زد اما از اهداف اصلي غافل ‏ماند. حمله اسرائيل بلافاصله منجر به خروج ايران از معاهده کنترل تسليحاتي، حرکت شتابزده به سوي توليد تسليحات ‏هسته اي، تقويت تندروها و اقدامات تلافي جويانه در خليج فارس، افغانستان و عراق خواهد شد. امکان اتحاد کوتاه مدت ‏با القاعده در چنين مناطقي نيز وجود دارد. ‏

وي گفت: «هيچکس در دنيا اعتقاد ندارد که اسرائيل بدون کسب اجازه از آمريکا دست به انجام عملي بزند. نتيجه دست ‏زدن اسرائيل به چنين حمله اي، وارد کردن ما به جنگ خواهد بود» و البته هيچ رئيس جمهور آمريکائي از چنين ‏رخدادي استقبال نخواهد کرد.‏

وي به دولت اوباما پيشنهاد بايد کرد ميان کسب مهارت و توانائي توليد يک بمب توسط ايران از يک سو و دست به کار ‏شدن عملي براي توليد آن، تفاوت قائل شد. پذيرفتن چنين تفاوتي بنابر همه دلائلي که پرفسور سيک برشمرد، به طور ‏فزاينده در ميان تحليلگران مسائل ايران طرفدار پيدا مي کند. به اعتقاد آنها، احتمال متوقف ساختن دستيابي به مهارت ها ‏غير ممکن است و البته به کار گرفتن گزينه نظامي از سوي اسرائيل يا آمريکا نيز کاملاً مردود است.‏

ترجمه: روزآنلاین